Warmtepomp en zonnepanelen combineren: hoe pak je dit aan?

Er is veel vraag naar zonnepanelen in combinatie met (hybride) warmtepompen. Dit is ook een combinatie die toekomstbestendig is waar je veel energie en geld mee kunt besparen. Maar is je woning wel geschikt voor een hoeveel zonnepanelen heb je nodig voor een warmtepomp? Er zijn een aantal zaken belangrijk om op te letten voordat je woning echt klaar is voor de installatie van een warmtepomp. De woning moet goed geïsoleerd zijn en het is verstandig om je eigen zonne-energie op te wekken om aan de extra stroomvraag te kunnen voldoen. In dit artikel leggen we je uit hoe je ervoor zorgt dat je jouw woning klaarstoomt voor de installatie van een warmtepomp. En hoe je vervolgens optimaal gebruik maakt van de warmtepomp.

Is mijn woning geschikt voor de combinatie warmtepomp en zonnepanelen?


We willen niet voorbij gaan aan het feit dat je woning eerst goed geïsoleerd dient te zijn. Dan pas is plaatsing van een (hybride) warmtepomp rendabel en kun je gaan nadenken het combineren van zonnepanelen met een warmtepomp. Een vuistregel die je kunt hanteren met betrekking tot bouwjaar is dat de meeste woningen gebouwd vanaf 1995 goed geïsoleerd zijn. Deze zijn dus geschikt voor een (hybride) warmtepomp.

Energie-advies inwinnen over een warmtepomp


Je kunt ook zelf testen of jouw woning geschikt is voor een warmtepomp. Maar we raden aan om altijd een energie-adviseur te laten onderzoeken of je woning écht geschikt is.  Zeker als je nadenkt over een full-electric variant. Wil je het toch zelf nagaan? Dan kan je het als volgt testen. In het najaar of winter kun je de watertemperatuur van je cv een paar dagen verlagen tot 50 graden. Merk je dat je woning nog steeds op een prettige temperatuur komt? Dan is je woning waarschijnlijk goed genoeg geïsoleerd en in ieder geval klaar voor een hybride warmtepomp. Dit geeft slechts een indicatie. Uiteindelijk zal er altijd iemand langskomen om de woning te schouwen om na te gaan of je woning er echt klaar voor is.

Welke isolatiewaarde is nodig voordat het mogelijk is om een (hybride) warmtepomp te plaatsen?

Aan de hand van de isolatiewaarde kun je ook goed inschatten of je woning klaar is voor een warmtepomp. In principe is dat mogelijk bij een RC-waarde (zo wordt de mate van isolatie aangeduid) van minimaal 2,5 a 3,5. Als stelregel kun je hanteren dat het meestal mogelijk is vanaf woningen met een energielabel B.

Maakt het uit wat voor soort verwarming ik in huis heb?


Het is ook van belang welk warmteafgiftesysteem je hebt. Een all-electric warmtepomp kan in principe niet worden geïnstalleerd als je radiatoren in je woning hebt. Radiatoren werken namelijk met hoge watertemperaturen. Daardoor is te veel elektriciteit nodig om de woning op te warmen en dat zal zorgen voor een slecht rendement. Vloerverwarming is daarentegen juist heel geschikt in combinatie met een warmtepomp.

Hoe zorg ik dat mijn woning goed genoeg geïsoleerd is?


De volgende isolerende maatregelen dienen te zijn getroffen (of al vanuit de bouw goed te zijn getroffen) voordat een hybride warmtepomp mogelijk is:

  • Spouwmuurisolatie
  • Dakisolatie
  • Vloer- of bodemisolatie
  • Isolatieglas (bij voorkeur minimaal HR++-glas)

Waar moet ik op letten bij aanschaf van een warmtepomp?


Per woning kan enorm verschillen wat er mogelijk is en wat het beste bij je woning past. Maar we helpen je graag op weg met een aantal richtlijnen.

Er zijn een aantal dingen waar je op moet letten. Namelijk de grootte van je woning en het type woning. Woon je vrijstaand, of in een rijtjeswoning? Hoeveel mensen wonen er in de woning? Dit speelt ook een belangrijke rol in het bepalen van je verbruik en dus welke pomp voor jouw woning nodig is. Denk ook alvast na over de toekomst: wanneer je gaat voor een hybride variant is het goed om een variant te kiezen die je uit kan breiden naar all-electric.

Verder is er de mogelijkheid voor een hybride of een all-electric warmtepomp. De hybride variant werkt samen met je ketel (je ketel slaat alleen aan als het te koud is om elektrisch je woning te verwarmen). Je bespaart tot ongeveer 60% op gas. De all-electric werkt zoals de naam al zegt enkel op stroom. Je verbruikt dan geen gas meer.

Hoeveel zonnepanelen heb ik nodig voor een warmtepomp?


Allereerst is het goed om het onderscheid te weten tussen een hybride warmtepomp of een full-electric warmtepomp. Hier leggen we het uit:

Aantal zonnepanelen voor een Full-electric warmtepomp


Per situatie is het wederom nogal afhankelijk van het aantal kWh stroom dat je verbruikt. We zetten even een aantal voorbeelden op een rijtje aan de hand van verschillende verbruiken.

Een gemiddeld huishouden verbruikt in nederland ongeveer 1.500 m3 aan gas. Met een full-electric warmtepomp staat dat gelijk aan ongeveer 3.000 kWh. Hieronder zie je hoeveel panelen ongeveer benodigd zijn om de warmtepomp gedurende het jaar te voorzien van stroom:

  • Huishouden met verbruik van 2.000/2.500 kWh: je hebt ongeveer 6-8 gemiddelde zonnepanelen nodig
  • Gemiddeld huishouden 3.000 kWh: hiervoor zijn ongeveer 10 gemiddelde zonnepanelen nodig
  • Huishouden met verbruik van 4.000 kWh: je hebt ongeveer 13 gemiddelde zonnepanelen nodig
  • Huishouden met verbruik van 5.000 kWh: je hebt ongeveer 16 gemiddelde zonnepanelen nodig
  • Huishouden met verbruik van 5.000 kWh: je hebt ongeveer 19 gemiddelde zonnepanelen nodig

Aantal zonnepanelen voor een hybride warmtepomp


Bij een gemiddelde woning komt het verbruik met een hr-ketel uit op ongeveer 1.450 kuub gas op jaarbasis. Als je overstapt op een hybride warmtepomp, kom je ongeveer uit op 1.600 kWh per jaar (en verbruik je nog 750 kuub gas).  We hebben een aantal combinaties op een rijtje gezet:

  • Gemiddeld huishouden 1.600 kWh: hiervoor zijn ongeveer 5 gemiddelde zonnepanelen nodig
  • Gemiddeld huishouden verbruik 2.000 kWh: hiervoor zijn ongeveer 6 gemiddelde zonnepanelen nodig
  • Gemiddeld huishouden verbruik 2.500 kWh: hiervoor zijn ongeveer 8 gemiddelde zonnepanelen nodig

Welke warmtepomp en zonnepanelen moet ik kiezen en hoeveel panelen heb ik nodig?


Het is niet eenvoudig om te bepalen wat er in jouw situatie het beste past. Zeker als het gaat om een warmtepompsysteem, zal er altijd iemand langs moeten komen om je persoonlijke situatie te bekijken. Je kunt hiervoor geen offertes op afstand laten opmaken. Het is daarom verstandig om hier een onafhankelijke expert naar te laten kijken. Vraag daarom energie advies op maat aan voor jouw woning. Zo weet je zeker dat je de beste oplossing kiest voor jouw woning!